Blog

Pil
Kimyasal enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürerek bünyesinde depolayan cihazlara PİL denir.
Çoğunlukla aynı kimyasal yapıya, ölçülere ve elektrik kapasitelerine sahip piller, tek tek bir araya getirilerek pil grupları oluşturulabilir ve bunlara BATARYA BLOĞU veya kısaca adlandırıldığı gibi BATARYA denilebilir. Radyo, el feneri, oyuncak, cep telefonu, vb gibi cihazlarda piller tek tek kullanılırken, matkap, tornavida, gibi kablosuz güç aletleri kameralar, telsiz telefonlar, acil aydınlatma sistemleri vb sırasında batarya kullanmaktadır.
Elektrik enerjisi tekrar kimyasal enerjiye çevrilebiliyorsa ve bu suretle uzun sürelerle enerji kullanımı sağlanabiliyorsa pil şarj edilebilir özelliklere sahip bir pildir.

Pil Çeşitleri
Taşınabilir pil türleri
Şarj edilmeyen piller:
•Çinko – Karbon (cep fenerleri, radyolar vs)
•Alkali – Mangan (radyolar, oyuncaklar, kameralar vs)
•Lityum (uzaktan kumandalar, hesap makineleri, hafıza devreleri vs)

Şarj edilebilen piller:
•Nikel – kadmiyum, NiCd (kablosuz motorlu el aletleri, acil aydınlatma sistemleri, alarm cihazları vs)
•Nikel – metal hidrit, NiMH (telsiz telefonlar, dijital kameralar vs)
•Lityum – iyon, Li-İon (cep telefonları, dizüstü bilgisayarlar, dijital kameralar vs)
•Lityum – polimer (cep telefonları, akıllı kartlar vs)

Düğme piller:
•Gümüş – oksit (kol saatleri, hesap makineleri, kameralar vs)
•Çinko – hava (işitme cihazları vs)
•Lityum (fotoğraf makineleri, kol saatleri, hafıza koruma devreleri, taşınabilir bilgisayarlar vs)
•Alkali – mangan (kol saatleri, işitme cihazları, minyatür el fenerleri vs)

Zararlı Maddeleri İçeren Piller:
a) Ağırlıkça % 0.0005’den fazla cıva (Hg) içeren pilleri,
b) Alkali-mangan piller hariç, pil başına 25 mg’dan fazla cıva (Hg) içeren pilleri,
c) Ağırlıkça % 0.025’den fazla cıva (Hg) içeren alkali-mangan pilleri,
d) Ağırlıkça % 0.025’den fazla kadmiyum (Cd) içeren pilleri,
e) Ağırlıkça % 0.4’den fazla kurşun (Pb) içeren pilleri,

Atık Pillerin Zararları
Piller kullanıldıktan bir süre sonra bozulmaya başlar. Bu esnada çevreye zarar veren çeşitli zehirli maddeler ortaya çıkan. Bu maddeleri kısaca tanıyalım:
Cıva: Doğada bozulmaz. Vücuda girdiğinde parastezi, ataksi, dişartri ve sağırlık gibi nörolojik bozukluklara, merkezi sinir sisteminin tahribine ve kansere, böbrek, karaciğer, beyin dokularının tahribine, kromozomları tahrip edip sakat doğumlara neden olmaktadır.
Bir oksit pilde bulunan cıva 800 bin litre suyu kirletebilecek seviyededir.
Dünya Sağlık Teşkilatına göre içme suyunda cıvanın 0.001 mg/lt’yi geçmemelidir.
Kadmiyum: En zehirli ağır metallerdendir. Bozulan pillerden akan kadmiyum su yoluyla insana taşınır. Solunum yoluyla alınırsa daha tehlikelidir.
İnsanda İtai itai hastalığı(şiddetli bir kemik erimesi hastalığıdır), Akciğer hastalıkları, prostat kanseri, Böbreküstü bezi rahatsızlıkları gibi sorunlara neden olur.
Dünya Sağlık Teşkilatına göre içme suyunda kadmiyumun 0.005 mg/lt’yi geçmemelidir.
Kurşun: İçme suyu, gıda ve hava yoluyla insana bulaşır.
İnsanda işitme bozukluğu, hemoglobin seviyesinde azalma, böbrek ve beyin iltihabı, kısırlık ve kansere neden olur.
Dünya Sağlık Teşkilatına göre içme suyunda kurşunun 0.05 mg/lt’den az olmalıdır.

Atık Pillerin Zararlarını Azaltmak İçin Yapılabilecekler
– Pillerdeki cıva, kadmiyum ve kurşun gibi zehirli ağır metaller konusunda halkı bilinçlendirmek.
– Pillerin ayrı toplanmasını sağlamalı. Kırmızı renkli pil kutuları ile pil toplama merkezleri oluşturmak.
– Vatandaşların pilleri nasıl ayrı toplayacakları konusunda bilgilendirmek.
– Kırmızı renkli pil toplama araçları oluşturmak.
– Pil toplama işlemini İllerin geneline yaygınlaştırılmalı.
– Pillerin depolama alanlarında ayrı özel hücrelerde depolanması sağlanmak.
– Medya’ya piller konusunda bilgi verilmek.
– Pillerin tehlikeli madde (cıva, kadmiyum ve kurşun gibi) içerdiğini gelişi güzel kullanılmaması gerektiğini anlatmak.
– Akmış pillerin çok tehlikeli olduğunu, eldivensiz dokunulmaması gerektiği ve ellerin mutlaka yıkanması gerektiği öğretilmek.
– Pillerin tehlikeli madde içermesi sebebiyle dille kontrol edilmemesi gerektiği kamuoyuna duyurulmak.

Atık Pil
Kullanım ömrünü tamamlamış veya uğramış olduğu fiziksel hasar sonucu kullanılmayacak duruma gelmiş pillere, atık pil denir.

Atık Piller niçin toplanmalıdır?
Atık pillerin içerisindeki cıva, kurşun, çinko, kadmiyum gibi zararlı maddeler çöp depolama alanlarında yer altı sularına ve toprağa karışarak, çevre kirliliğine ve insan sağlığına zarar verdiği için ayrı toplanmalıdır.
Atık piller kesinlikle evsel atıklarla karıştırılmamalı ve çöpe atılmamalıdır. Atık piller çöpe atıldığı zaman dış kapları zamanla delinir ve bünyelerindeki metaller ve kimyasal maddeler toprağa ve suya karışabilir.
Neticede atık piller çevre kirlenmesine yol açtıkları gibi, cıva ve kadmiyum gibi ağır metallerin besin maddelerine bulaşmaları sonucunda insan sağlığına da zarar verebilirler.
Kadmiyumlu pil, olimpik havuzun üçte birini doldurmaya yeterli 600 bin litre suyu kirletebilmektedir.
Ev veya iş yerlerinde kullanılmış (atık) piller evsel çöplerle kesinlikle karıştırılmamalı ve rastgele sokaklara atılmamalıdır.
Evsel çöpteki kadmiyumun %50’si pillerdeki kadmiyumdan ileri gelmektedir.
ATIK PİLLER KESİNLİKLE TOPRAĞA GÖMÜLMEMELİDİR.
Toprakta bulunan gözle görülür, görülmez tüm canlıları yok ederek toprağı verimsiz hale getirir.
ATIK PİLLER KESİNLİKLE AKARSU, DENİZ, GÖLLERE VE KANALİZASYONA BIRAKILMAMALIDIR.
İçindeki ağır metaller suyu zehirler ve tüm canlıları yok eder. Buna insan da dahildir.
ATIK PİLLER KESİNLİKLE YAKILMAMALIDIR
Yanan pildeki cıva buharlaşır ve solunum yolu ile vücuda girer.
Cıva hiç bir zaman vücuttan atılamaz ve birikerek zehirler.

TAP DERNEĞİNİN AMACI
Anayasamızın öngördüğü ekonomi esaslarına uygun olarak ulusal ve uluslararası yasal düzenlemeler çerçevesinde Türkiye’de taşınabilir pil sektörünün gelişmesi, büyümesi ve atık pillerin çevreyle uyumlu yönetiminin sağlanması ve ekolojik dengenin bozulmasını önlemek için atık pillerin toplanmasına, geri kazanılmasına, bertarafına dair yükümlülüklerin yerine getirilmesine yönelik faaliyetlerde bulunmaktır.

Pillerin Geri Dönüşüm Aşamaları
Toplama İşlemi
Atık pillerin kaynakta ayrı toplanarak evsel atıklara veya diğer atık ürünlerine karıştırılmadan toplanması gerekir.
Bu konuda halk bilinçlendirilmelidir.

Depolama İşlemi(Taşıma)
Toplanan Atık piller, sızdırmazlık şartları sağlanmış uygun vasıtalarla, depolama veya ayrıştırma merkezlerine dikkatlice taşınması gerekir.

Ayrışma İşlemi
Çöpten ayrı olarak toplanan ve depolanan atık piller, türlerine göre sınıflandırılarak ayrıştırılması yapılır.
Ayrıştırma işlemi; elle, otomatik veya yarı otomatik sistemlerle yapılabilir. Yavaş hareket eden bir bant üzerinden elle ayrıştırma daha verimlidir.
Çok uzun süre depolarda beklemiş, akmış veya çamur haline gelmiş pil atıklarının geri kazanım değeri düşüktür.
Atık pillerin atık haline geldiği bir yıl içerisinde geri kazanım işlemine tabi tutulmalıdır.

Geri Kazanım İşlemi
Ayrıştırılan atık piller, yurt dışındaki geri dönüşüm tesislerine gönderilirler.
Belli başlı geri kazanım tesisleri Almanya, Fransa, Hollanda, İsveç, Belçika ve İsviçre’de bulunmaktadır.

Bertaraf İşlemi
Şarj edilemeyen çinko-karbon, alkali-manganez, vs. gibi pillerin atıklarının ekonomik getirisi daha düşüktür ve geri dönüşüm işlemleri, toplama miktarları fazla değilse maliyetlidir.
Bu tür pillerin atıkları bertaraf (yakma veya gömme) işlemine tabi tutulur. Toplanan atık piller belediyelere ait katı atık depolama alanlarında TAP tarafından özel olarak inşa edilmiş depolar içerisine dökülerek, bertaraf edilmektedir.

Atık Pil Türüne Göre Uygulanan Geri Kazanım Yöntemi
Pil Türü: Alkali-Mangan ve Çinko –Karbon Piller
Geri Kazanım Yöntemi: Su ve ısı ile ayrıştırma işlemi sonucunda çinko, demir, ferromangan ve yol yapımında kullanılan cüruf geri kazanılır.
Çinko-karbon piller düşük sıcaklıkta ergitilerek, yoğunluk farkından dolayı ergiyin içerisinde çinko metali altta ve diğer maddeler cüruf olarak üstte toplanırlar. Geri kazanım esnasında çıkan gazların çevreyi kirletmemesi için gerekli önlemlerin alınması şarttır.

Pil Türü: Nikel-Kadminyum
Geri Kazanım Yöntemi: Isıl işlem yöntemleri ile Ni-Cd pil atıklarının kadmiyum (% 99,9 saflıkta) elementi geri kazanılır. Elde edilen kadmiyum, tekrar Ni-Cd pil üretiminde kullanılır. Ayrıca geri kazanım ürünü olarak ferronikel elde edilir.

Pil Türü: Nikel-Metalhidrit
Geri Kazanım Yöntemi: Nikel, demir ve diğer metallerin geri kazanımı için işlemler yapılır. Ni-Mh pillerinde potasyum hidroksit eriyiği çok miktarda bulunduğu için geri kazanım esnasında çevreye zarar vermemesi için gerekli arıtma tesislerinin kurulmuş olması gerekir.

Pil Türü: Lityum-İyon ve Lityum-polimer
Geri Kazanım Yöntemi: Kobalt, demir ve diğer metallerin geri kazanımı için işlemler uygulanır.
Bu pillerde zehirli ve yanıcı elektrolit maddesinin bulunması nedeniyle geri kazanım esnasında dikkatli olmak gerekir.

Pil Türü: Düğme Piller
Geri Kazanım Yöntemi: Kol saatlerindeki gümüş oksit piller toplanarak, gümüşün elde edilmesi için geri kazanım işlemine tabi tutulur.
Ayrıca diğer düğme pillerden cıva, çinko, ve demir geri kazanımı gerçekleştirilir.